TR

Sequoyah (mucit)

Sequoyah (imzasındaki şekliyle ᏍᏏᏉᏯ (Ssiquoya) veya Çerokice olarak ᏎᏉᏯ (Se-quo-ya); İngilizce olarak ise George Gist veya George Guess) (c.1770–1843), Amerika yerlisiÇeroki Milleti’ne mensup bir polimattı. Sequoyah 1821’de bağımsız olarak Çeroki hece yazısını icat etti ve böylece Çerokice okuma ve yazmayı olanaklı kıldı. Sequoyah’ın bu başarısı, yazılı tarihte okuma yazma bilmeyen bir topluma mensup birinin orijinal ve etkili bir yazı sistemi geliştirdiği birkaç seferden biridir. Çeroki hece yazısının geliştirilmesi sayesinde Çeroki milleti, yazılı dile sahip olan ilk Kuzey Amerikalı yerli gruplardan biri hâline geldi.[1] Sequoyah ayrıca Çeroki milletinin önemli bir temsilcisiydi: İki yeniden iskân ile bir toprak alışverişi anlaşmasını imzalamak üzere Washington, DC‘ye yolculuk etmişti.[2]

Çeroki hece yazısının mucidi olan Çeroki bilge
Sequoyah

SE-QUO-YAH  History of the Indian Tribes of North America (Kuzey Amerika’nın Kızılderili Kabilelerinin Tarihi)‘nden alınan ve 1828’de Charles Bird King tarafından oluşturulan bir taş baskı.
Kendi dilinde adı ᏍᏏᏉᏯ
Doğum y. 1770
Tuskegee, Çeroki Milleti (günümüzde Knoxville, Tennessee yakınlarında)
Ölüm 1843 (73 yaşında)
San Fernando de Rosa, Coahuila, Meksika (günümüzde Zaragoza, Coahuila, Meksika yakınlarında)
Milliyet Çeroki, Amerikalı
Diğer ad(lar)ı George Guess, George Gist
Meslek Gümüşçü, demirci, öğretmen, savaşçı, siyasetçi, mucit, dil bilimci
Evlilik
Sally Benge (e. 1815)
Çocuk(lar) 2
Bu makale özel karakterler içerir. Tarayıcınızda bu karakterlere uygun görüntüleme desteği bulunmadığı takdirde, soru işaretleri, kutular ve diğer semboller görebilirsiniz.

Sequoyah’ın yazısının değerini gören Çeroki Milleti hızlıca yazıyı kullanmaya başladı ve 1825’te onu resmen benimsedi. Bu hece yazısı, büyük oranda ayrılmış Çeroki milletine yeni iletişim yöntemleri ve bağımsızlık hissi kazandırarak Çeroki halkını birleştirdi. 5 yıl içerisinde Çerokilerin okuryazarlık oranı civardaki Avrupalı yerleşimcilerinkini geride bıraktı.

Çeroki hece yazısının uluslararası etkileri de oldu. Hızla yayılan Çeroki hece yazısının; Kuzey Amerika, Afrika ve Asya kıtalarındaki toplam 65 dile ait bilinen 21 yazı sisteminin geliştirilmesine ilham kaynağı olduğuna inanılmaktadır.[kaynak belirtilmeli]

. . . Sequoyah (mucit) . . .

  1. “Sequoyah | Biography & Facts”. Encyclopedia Britannica (İngilizce). Erişim tarihi: 19 Mart 2021.Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
  2. “Sequoyah | The Encyclopedia of Oklahoma History and Culture”. www.okhistory.org. Erişim tarihi: 19 Mart 2021.Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
  • Bender, Margaret. (2002) Signs of Cherokee Culture: Sequoyah’s Syllabary in Eastern Cherokee Life. Chapel Hill: University of North Carolina Press.
  • Feeling, Durbin. Cherokee-English Dictionary: Tsalagi-Yonega Didehlogwasdohdi. Tahlequah, Oklahoma: Cherokee Nation, 1975: xvii
  • Holmes, Ruth Bradley; Betty Sharp Smith (1976). Beginning Cherokee: Talisgo Galiquogi Dideliquasdodi Tsalagi Digoweli. Norman: University of Oklahoma Press. 0-8061-1362-6.
  • Foreman, Grant, Sequoyah, University of Oklahoma Press, Norman, OK, 1938.
  • Langguth, A. J. Driven West: Andrew Jackson and the Trail of Tears to the Civil War. New York, Simon & Schuster. 2010. 978-1-4165-4859-1.
  • McKinney, Thomas and Hall, James, History of the Indian Tribes of North America. (Philadelphia, PA, 1837–1844).
  • McLoughlin, William G., After the Trail of Tears: The Cherokees’ Struggle for Sovereignty 1839 – 1880. University of North Carolina Press. Chapel Hill. 1993. 0-8078-2111-X.

. . . Sequoyah (mucit) . . .

This article is issued from web site Wikipedia. The original article may be a bit shortened or modified. Some links may have been modified. The text is licensed under “Creative Commons – Attribution – Sharealike” [1] and some of the text can also be licensed under the terms of the “GNU Free Documentation License” [2]. Additional terms may apply for the media files. By using this site, you agree to our Legal pages . Web links: [1] [2]

. . . Sequoyah (mucit) . . .

Back To Top